ALES: Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitim Sınavı Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitim Sınavı, bilinen adıyla ALES hakkında bilinmesi gerekenleri bu yazıda ele aldık. Sınava girecek adayların sınava girmeden önce bu yazıya göz atmaları yararlı olacaktır.

ALES Nedir?

ALES, akademik kariyer ve lisansüstü eğitim almak isteyenlerin başvuru sürecinde kullanacağı puanı alındığı değerlendirme sınavıdır. Bu sınavda elde ettiğiniz puanı; yükseköğretim kurumlarında öğretim görevlisi, okutman, araştırma görevlisi, uzman, çevirici ve eğitim öğretim planlamacısı kadrolarına başvurularda, ülkemizde lisansüstü eğitime girişte ve yurt dışına lisansüstü eğitim için kullanabilirsiniz.

ALES, Ne zaman Yapılıyor?

ALES, İlkbahar Dönemi ve Sonbahar  Dönemli olarak yılda iki kere yapılmaktadır. Yapılacak sınavın kesin tarihi ÖSYM’nin her yıl yayınladığı sınav takvimi üzerinden görülebilmektedir.

Sınav Süresi 

2016 yılında yapılan değişiklikle, 120 soru için verilen 150 dakikalık süre 180 dakika olarak değiştirildi. Güncel Süre: 180 Dakika

Geçerlilik Süresi

ALES puanının geçerliliği 3 Yıl  ile sınırlıdır.

ALES’te Hangi Konulardan Soru Geliyor 

ALES Sayısal 1, Sözel 1, Sayısal 2, Sözel 2 olmak üzere 4 bölümde toplam 160 soru bulunmaktadır.

Ben Hangi Bölümdeki Soruları Çözmeliyim?

Sınava giren adaylar, başvuru yapmak istedikleri bölümün puan türüne ( Yani SÖZ, EA, SAY ) göre ilgili bölümdeki soruları çözmelidir. Yani adaylar alanlarına göre 3 bölümde yer alan toplam da 120 soru çözmelidir. Adayların alanlarına göre hangi 3 bölümdeki soruları çözmesi gerektiğini şu şekilde gösterebiliriz;

SÖZ Puan Türü İçin:  SÖZEL 1 (40 SORU) –  SÖZEL 2 (40 SORU) – SAYISAL 1 (40 SORU)

EA Puan Türü İçin:  SÖZEL 1 (40 SORU) – SAYISAL 1  (40 SORU) – SAYISAL 2 (40 SORU)

SAY Puan Türü İçin: SAYISAL 1 (40 SORU) – SAYISAL 2 (40 SORU) – SÖZEL 1 (40 SORU)

 

Her Bölüm Aynı Katsayıda Mı Puan Getiriyor ? 

En çok sorulan soruların başında bölümlerdeki soruların kaç puan getirdiği ile alakalı. Bu sorunun cevabı ise çok net: “Her bölüm Aynı Katsayıda Puan Getirmiyor” .. Peki ALES’de alanlara göre katsayılar nasıl hesaplanıyor ?

Tabloda’da görüldüğü gibi, Sayısal Adaylar için SAY 1 ve SAY 2 daha yüksek (0,35) katsayı getirirken, SÖZ 1 ( 0,30) katsayı getirmektedir. Aynı durum Sözel ve Eşit Ağırlık alanlarından girecek adaylar için de söz konusudur.

ALES Puanı Nasıl Hesaplanır ? 

ALES Konu Dağılımı Nasıldır ? 

Sözel Bölüm Konuları

1. Sözcükte Anlam : Kelimelerin tek başına bir anlamı olsa da cümle içinde farklı anlamlar kazanabilirler

2. Cümlede Anlam : Cümlenin ifade ettiği anlamın genel bir tanımı bulunmaktadır.

3. Anlatım Biçimleri : Cümlelerde belirli bir anlatım biçimi kullanılır.

4. Paragraf : Paragrafta yer alan cümleler kendi başlarına bir anlam ifade ederken, genel olarak paragraftaki ana düşünceye de bağlıdır.

5. Anlatım Bozuklukları : Cümlede yapı, anlam ve mantık bakımından yapılan hatalardır.

6. Sözel Mantık : Verilen verilerden yola çıkılarak mantık yürütülerek verilmeyenlere, bilinmeyenlere ulaşıldığı soru tipleridir.

Sayısal Bölüm Konuları Matematik 

1. Temel Kavramlar : Sayı, rakam, doğal sayı, reel sayı vs. şeklinde temel kavramları içeren sorulardır.

2. Çözümleme : Sayının rakamlarının basamak değerlerinin toplamı şeklinde yazılmasıdır.

3. Bölme ve Bölünebilme : Bir sayının belirli sayılara belirli kurallar çerçevesinde bölünmesidir.

4. Asal Çarpanlar, Ebob-Ekok : İki veya daha fazla sayının ek küçük ortak katının veya en büyük ortak böleninin bulunmasıdır.

5. Rasyonel Sayılar : Pay ve payda olarak yazılabilen sayılara denir.

6. Sıralama, Basit Eşitsizlikler, Mutlak Değer : Sayıların sıralanması, eşitsizlik durumları ve mutlak(işaretsiz) değerlerini içeren sorulardır.

7. Özdeşlikler ve Çarpanlara Ayırma : Bilinmeyenin her değeri için doğru olan yani çözüm kümesi Gerçek Sayılar olan açık eşitliklere özdeşlik denir. Çarpanlara ayırma, bir polinomun, tam sayının ya da matrisin kendisini oluşturan bileşenlerin çarpımı şeklinde yazılmasıdır.

8. Üslü Sayılar : Bir sayının kendisi ile çarpımlarının kısa şekilde gösterilmesidir

9. Köklü Sayılar : Üssü reel olan herhangi bir sayının kök içine alınarak gösterilmesine denir.

10. Denklemler : İki niceliğin eşitliğini gösteren bağıntıdır.

11. Oran-Orantı : Matematikte İki çokluğun birbirleri ile ilişkili olarak değişme miktarının bölme yoluyla ölçülmesine oran denir, iki değişken arasında sabit bir çarpan olması haline orantı denilir.

12. Sayı ve Kesir Problemleri : Soruda verilen bilgilerin matematiksel sembollere dönüştürülerek çözülmesidir.

13. Yaş Problemleri : Kişilerin yaşları hakkında verilen bilgilerin matematiksel işlemlere dönüştürülemesidir.

14. İşçi ve Havuz Problemleri : İşçi ve havuz problemleri oluşturularak verilen bilgilerin matematiksel işlemlere dönüştürülemesidir.

15. Hareket Problemleri : Bir yerden bir yere hareket şeklinde verilen bilgilerin matematiksel işlemlere dönüştürülemesidir.

16. Yüzde, Kar-Zarar ve Faiz Problemleri : Yüzde, kar-zarar ve faiz hakkında verilen bilgilerin matematiksel işlemlere dönüştürülemesidir.

17. Karışım Problemleri : Birden fazla verilenin birleştirildiği, verilen bilgilerin matematiksel işlemlere dönüştürülemesidir.

18. Kümeler : Verilerin kümeleştirilme işlemidir.

19. İşlem : Dört temel işlemin dışında belirli semboller kullanılarak işlem mantığı oluşturulmasıdır.

20. Saymanın Temel İlkesi ve Olasılık : Bir olayın gerçekleşmesi için kaç farklı yol olabildiğinin sayılmasıdır. Olasılık bir olayın gerçekleşme olasılığının hesaplanmasıdır.

21. Sayısal Mantık : Verilen grafikteki veya tablodaki verilerin okunarak veya yorumlanması; belirli şekillerin ya da sayı dizilerinin mantıksal muhakeme yoluyla çözüme ulaştırılması

Sayısal Bölüm Konuları Geometri

1. Doğruda Açılar : Doğrularda birbirini kesen iki yüzey ya da aynı noktadan çıkan iki yarım doğrunun oluşturduğu geometrik biçim; derece ile ölçülür.

2. Üçgende Açılar : Üçgende birbirini kesen iki yüzey ya da aynı noktadan çıkan iki yarım doğrunun oluşturduğu geometrik biçim; derece ile ölçülür.

3. Üçgende Uzunluk ve Alan : Üçgenin kenarlarının uzunluğu ve alanının hesaplanması işlemleri.

4. Üçgende Açıortay, Kenarortay ve Benzerlik : Bir açıyı iki eş açıya bölen doğru veya doğru parçasına açıortay denir. Bir üçgende bir köşeden karşısındaki kenara uzatılan doğru bu kenarı iki eş parçaya bölüyorsa buna kenarortay denir.

5. Dörtgenler : Dörtgen şekillerle yapılan işlemlerdir.

6. Çember ve Daire : Çember ve daire şekilleri ile yapılan işlemlerdir.

7. Analitik Geometri : Bir tür koordinat işlemleri.

8. Katı Cisimler : Silindir, piramitler, koniler, küre, prizmalar gibi cisimlerle yapılan işlemlerdir.

ALES İle İlgili Önemli Detaylar

ALES adayların muhakeme yeteneğini ve hızını ölçmeye yönelik bir sınavıdır. Yani sınavda süreyi iyi kullanmak ve hızlı olmak çok önemlidir.

ALES’e çalışırken çok fazla soru çözmek önemlidir. Ancak bu soruları çözme hızınız daha önemlidir.

Sözel bölümde yer alan paragraf sorularında okuma hızınızın etkisi çok fazla olacaktır. Çünkü bu güne kadar sorulan paragrafların büyük bir bölümü uzun ve yorucu metinlerden seçiliyor.

Sayısal ve Sözel bölümde yer alan mantık sorularını boş bırakmak, yüksek puan hedefleyenler için büyük bir hata olacaktır. Özellikle bu soruların getireceği standart sapma göz önüne alınacak olduğunda, hatırı sayılır bir puan getirecektir.

Sayısal ve Söze Mantık sorularına yönelmek bu sınav için oldukça önemlidir. Evde yapacağınız deneme ve soru çözümlerinde mutlaka zaman tutarak çalışın.